Árið 2011 var UN Women myndað úr fjórum stofnunum: DAW (Division for the Advancement of Women), INSTRAW (International Research and Training Institute for the Advancement of Women), OSAGI (the Office of the Special Adviser on Gender Issues and Advancement of Womren) og UNIFEM (UN Development Fund for Women).
Sima Sami Bahous hefur sinnt starfi framkvæmdarstýru UN Women frá því 30. september 2021. Sima kemur frá Jórdaníu og var áður fastafulltrúi Jórdaníu hjá Sameinuðu þjóðunum í New York og starfaði á svæðisskrifstofu Þróunaráætlunar Sameinuðu þjóðanna í Arabaríkjunum á árunum 2012-2016. Sima hefur einnig gegnt ýmsum ábyrgðarstöðum innan jórdanska stjórnarráðsins og verið útnefnd sérlegur ráðgjafi Jórdaníukonungs. Hún er með doktorsgráðu í samskiptum og þróunarfræðum, MA próf í bókmenntum og BA gráðu í enskum bókmenntum.
Starfsemi UN Women um allan heim
UN Women vinnur að auknum réttindum kvenna, stúlkna og kynsegin fólks með því að veita tæknilegan og fjárhagslegan stuðning til verkefna sem eiga að efla kynjajafnrétti, þátttöku kvenna og kynsegin fólks í stjórnmálum. Einnig er unnið á vegum UN Women að efnahagslegu sjálfstæði þeirra og stuðlað að afnámi ofbeldis gegn konum, stúlkum og fólki kynsegin fólks.
UN Women vinnur að því að tryggja réttindi kvenna, stúlkna og kynsegin fólks um alla heim. Stofnunin reynir að þrýsta á aðildarríki SÞ að taka fullt mið af Kvennasáttmála SÞ (CEDAW) og hvetja aðildarríkin sömuleiðis til að fylgja framkvæmdaáætlun Pekingsáttmálans hvað varðar réttindi kvenna og stúlkna.
Höfuðstöðvar UN Women eru í New York en starfsfólk, sjálfboðaliðar og velunnarar starfa í yfir 80 löndum. Verkefni UN Women eru unnin í samræmi við svæðisbundið ástand í Afríku, Asíu og Kyrrahafseyjum, Suður Ameríku og Karabíahafseyjum, Mið- og Austur Evrópu, Mið-Asíu og víðar á meginlandi Evrasíu.
Meginhlutverk UN Women eru:
- Afnám ofbeldis gegn konum og stúlkum,
- neyðaraðstoð til kvenna, stúlkna og kynsegin fólks,
- útrýming fátæktar,
- að efla pólitíska þátttöku kvenna og kynsegin fólks,
- konur, friður og öryggi.
Viðvarandi ójafnrétti og glerþakið alræmda
Of fáar konur og kynsegin einstaklingar eru leiðtogar og fylla forystusæti kjörinna fulltrúa í bæði ríkis- og sveitastjórnum sem og inna háskólasamfélagsins. Kjörsókn kvenna er lakari en karla víða um heim. Konur og kynsegin einstaklingar standa frammi fyrir ýmsum hindrunum á leið sinni til áhrifa. Staðan er því miður sú að þrátt fyrir að konur, karlar og kynsegin einstaklingar séu jafn hæf til að vera í forystu þá ríkir enn ójafnrétti, samanber kynjahallann og glerþakið alræmda. Leiðtogaþjálfun og efling þátttöku kvenna og kynsegin fólks í stjórnmálum eru lykilatriði við að lagfæra hinn skaðlega kynjahalla.
UN Women styður konur til forystu og áhrifa um alla heim með því að:
- þrýsta á stjórnvöld að breyta lögum sem mismuna á grundvelli kyns,
- tryggja konum greiðan aðgang að kjörklefum sem og þingsætum,
- veita konum frumkvöðla- og leiðtogaþjálfun þar sem staða kvenna er hvað verst,
- standa vörð um réttindi kvenna, kosningarrétt og réttinn til að lifa án ofbeldis.
Kvennasáttmáli Sameinuðu þjóðanna (Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination against Women – CEDAW) og hinn valkvæði viðauki. „Réttindaskrá kvenna“ (e. „women’s bill of rights“) hefur lykilþýðingu í öllum verkefnum UN Women. Rúmlega 185 ríki eiga aðild að Kvennasáttmálanum.
Pekingsáttmálinn og verkefnaáætlun (PFA) var Samþykkt af ríkisstjórnum aðildarríkja UN Women árið 1995 á Fjórðu kvennaráðstefnu Sameinuðu þjóðanna. Pekingsáttmálinn setur fram skuldbindingar ríkisstjórna sem eiga að auka jafnrétti kynjanna. Árið 2000 endurstaðfestu aðildarríkin sáttmálann og styrktu enn frekari í sessi.
Samþykkt öryggisráðs Sameinuðu þjóðanna númer 1325 um konur, frið og öryggi frá árinu 2000 felur í sér viðurkenningu á því að stríð hefur önnur áhrif á konur og endurstaðfesti mikilvægi þess að efla hlutverk kvenna í ákvarðanatöku er varða fyrirbyggjandi aðgerðir gegn átökum og við úrlausn átaka. Í kjölfarið staðfesti öryggisráð SÞ sjö aðrar samþykktir um konur, frið og öryggi: 1820 (árið 2008), 1888 (árið 2009), 1889 (árið 2009), 1960 (árið 2010), 2106 (árið 2013), 2122 (árið 2013), 2242 (árið 2015), 2467 (árið 2019), og 2493 (árið 2019). Þessar tíu samþykktir skipa veigamikinn sess í að bæta stöðu kvenna, stúlkna og kynsegin fólk á svæðum þar sem átök og stríð geisa.
Enska heitið Women sem er fleirtala af woman á ensku þýðir kona og konur. Uppruni orðsins woman er wo-man eða af karlmanni komin. Af þeirri ástæðu eru sumir femínistar farnir að skrifa á ensku womxn. Þau gera það sem aðferð til að valdefla konur og fólk af öllum kynjum.
Heimild: